Aluminium 7005/6061
Aluminium legeringen met precies gedefineerde, verschillende sterktes, kwaliteiten en eigenschappen. Deze legering wordt o.a. in de fietsproductie voor frames en buizen gebruikt. Aluminium is licht, sterk, buigstijf en corrosiearm.
Bar Ends
Bar Ends bieden extra greepposities. Daardoor zijn meerdere zitposities mogelijk en wordt vermoeidheid van de handen dan wel verkramping voorkomen.
Biaxiaal frame
De boven- en onderbuis zijn ovaal en bovendien gedraaid van begin tot eind over 90°. De buis heeft dus twee assen. Bij de trapas, waar de belasting van links en rechts inwerkt, is de buis horizontaal ovaal. Bij het balhoofd, de belasting komt van boven en van beneden, is de buis verticaal ovaal. Dat verhoogt de stijfheid omdat de grootst mogelijke doorsnede in de richting van de belasting is gericht.
Buitenkabel/gesloten kabelvoering
In een buitenkabel glijdende binnenkabel voor de bediening van mechanische onderdelen als remmen en derailleurs. Gesloten systemen hebben het voordeel dat ze onderhoudsvrij(er) zijn en beter bestand tegen de inwerking van vuil. Daardoor blijft schakelen en remmen probleemloos, ook na vele kilometers.
Butted
Butted = geconificeerd, het verjongen van framebuizen.Het conificeren is een kwaliteitsaspect in de framebouw. Doel is het gewicht van het frame bij een verbeterde stijfheid te minimaliseren. Om dit te bereiken wordt de buisdikte op plaatsen met de hoogste belasting vergroot en op plaatsen met minimale belasting verminderd. Er zijn 5 verschillende kwaliteitsniveaus: none, single double, triple en quadruple butted. Een buis, die niet geconificeerd is, heeft eén wanddikte, een single butted buis is aan een kant dikker, double butted betekent gelijkmatige versterking aan beide uiteinden, een triple butted buis heeft daarentegen een ongelijk verdeelde wanddikte aan de uiteinden en is daardoor veel lichter. Quadruple butted buizen hebben variërende diktes over de gehele lengte van de buis, dus niet alleen bij de uiteinden.
Chromoly
Ook CrMo, afkorting voor de staallegering met chroom- en molybdeendelen. Dit hoogwaardig staal heeft een verhoogde trekstijfheid en breukstijfheid. Het wordt toegepast vooral bij framebuizen maar ook bij assen en sturen.
Derailleur
Hiermee wordt het apparaat bedoeld bij het achterwiel dat de ketting op de verschillende achtertandwielen legt.
Downhill/Freeride
Naam voor de afdaling en voor een race op onverhard terrein. Downhill-Freeride is een van de spectaculairste MTB-wedstrijden. DH-helm en andere bescherming zijn verplicht.
Double Butted – zie trefwoord butted
Draaigreepschakelaar
In het handvat geïntegreerde versnellingsschakelaar. Het veranderen van een versnelling gebeurt door het draaien van de greep.
Dual Control
Integratie van de schakelfunctie in de remhendel.
Floodgate platvorm – zie ook trefwoord platvorm
Female frame
Frame met korte bovenbuis voor een rechte zitpositie. Speciaal voor dames ontwikkeld maar ook geschikt voor heren die een wat comfortabeler zitpositie waarderen.
Framegeometrie
Lengte en hoeken van de verschillende framebuizen ten opzichte van elkaar. De juiste geometrie is bepalend voor het gedrag van de fiets en de zitpositie van de berijder.
Framehoogte
De grootte van een frame wordt wel framehoogte genoemd. Het is de afstand tussen het midden van de trapas en de bovenkant van de zitbuis gemeten in inches of centimeters.
Full Suspension
Een voor en achter geveerde MTB. Deze fietsen worden ook wel Fully's genoemd.
Gesmede Horst-Links
Met Horst-Link wordt bedoeld het door Horst Leitner (AMP-Bicycles) ontwikkelde en gepatenteerde scharnier bij Full Suspension MTB’s dat net voor / onder de achteras ligt. Dit scharnier is de basis voor de klassieke vierhoekachterbouw.
Geïntegreerd balhoofd
Kogellager, dat in de stuurbuis geperst wordt. Voordeel van deze techniek is een duidelijk stabieler en onderhoudsvrijer balhoofd.
Hardtail
Een voorgeveerde MTB.
Hollekamervelgen
Dit zijn velgen die een buisachtige structuur hebben. Deze profilering is duidelijk sterker dan de traditionele velgen en zij reduceert het gevaar van slagen in het wiel en spaakbreuk. Met het toenemen van het volume van de velg wordt de draaistijfheid ook hoger.
Hydraulische remmen
Remmen die middels oliedruk de remschoen tegen de velg aandrukken. Voordelen van dit remsysteem zijn o.a. nagenoeg onderhoudsvrij, goed doseerbaar, grote remkracht en het goed remmen bij nat weer. Hydraulische remmen tref je daarom aan bij de hoogwaardige modellen.
Inch
1 inch = 2,54 cm
Lockout / Remote Control Lockout / Poploc Remote Lockout / Pushloc
Extra features van een verende voorvork of van een demper. Met Lockout is de vering uitschakelbaar, ze kan blokkerend of verend ingesteld worden. Voor meer krachtoverbrenging of meer fietscomfort, al naar gelang de situatie. Remote Control Lockout/Poploc Remote Lockout/Clickit Remote Lockout betekent de bediening van de vork of demper vanaf het stuur. Deze namen zijn afhankelijk van de fabrikant: Remote Control Lockout: Suntour; Poploc Remote Lockout/Pushloc: Rock Shox;
Naaf
Middenstuk van een wiel, dat om een as draait en via de spaken met de velg verbonden is.
Naafversnelling
Met naafversnelling wordt een versnellingssysteem bedoeld dat in de achteras is ingebouwd. Dit systeem is te onderscheiden van een kettingschakeling door de gesloten opbouw binnen de achternaaf. Alle componenten van de aandrijving worden tegen vuil beschermd. Slijtage is in vergelijking met kettingschakeling zeer gering. Vanwege de complexiteit bij de fabricage in vergelijking met kettingschakeling is de verkoopprijs duidelijk hoger. Een ander kenmerk is het hogere gewicht van de fiets. Naafversnellingen zijn er met vrijloop, terugtraprem en rollerbrakes/trommelremmen.
Oversized
Dit betekent framebuizen met een grotere dan gemiddelde diameter. Hoe groter de doorsnede van een buis is, hoe groter ook de buigstijfheid.
Platvorm/Floodgate platvorm
Het platvorm regelt de veerbeweging bij de demper. Met behulp van een hendel kan de rijder de veerwerking instellen. Er zijn vele gradaties zodat de rijder de veerwerking kan instellen op zijn lichaamsgewicht, zijn rijstijl en het terrein waarin gereden wordt. De namen van de verschillende platvormen zijn weer afhankelijk van de fabrikant. Bij Rock Shox heet het Floodgate platvorm.
Racefietsversnelling Compact
Compact-cranks bieden door een optimale kettinglijn, de hoogste precisie met schakelen. Het biedt bovendien gewichtsvoordelen en ergonomisch gezien is de kleine afstand tussen de twee cranks ook een voordeel. De Compact-cranks zijn ontwikkeld voor allround renners, die kunnen sprinten, bergop rijden maar ook een klassieker kunnen winnen. Compact-cranks kunnen ook met grotere kettingbladen uitgerust worden.
Racefietsversnelling drievoudig/triple
Cranks met drie kettingbladen bieden een breder bereik aan versnellingen en zijn daarom geschikt voor renners die alle opties open willen houden, hoe stijl de beklimming ook mag zijn.
Schijfrem/Disc brake
Twee remvoeringen drukken van twee kanten tegen een draaiende schijf. Schijfremmen zijn of mechanisch, bediend door een binnen- en buitenkabel of -nog beter- hydraulisch, bediend door een oliedrukleiding. De meeste high end bikes hebben hydraulische remmen.
Shimano Shadow
„Shimano Shadow“ is een schakelsysteem met een superslanke derailleur, die daardoor 11-18 mm smaller is dan gebruikelijk. De bedoeling is, het gevaar op beschadigingen bij smalle en moeilijke trails te reduceren. Bovendien heeft een Shadow derailleur een grote verticale stabiliteit die het slaan van de ketting op de liggende achtervork aanmerkelijk vermindert. De bijzonder lichte derailleur is exact gepositioneerd, functioneert perfect en maakt het mogelijk precies te schakelen onder de moeilijkste omstandigheden.
Sloping frame
Frame met een naar voren oplopende bovenbuis.
Smooth welding
Extra behandeling bij de fabricatie van frames. De aan de uiteinden precies gefreesde framebuizen worden op een gepatenteerde laswijze (wash) door twee over elkaar liggende lasnaden verbonden. Door deze grote verbinding is de las erg sterk en bovendien optisch mooi afgewerkt.
Steekas
Steekassen werden voor Downhill/Freeride ontwikkeld maar beginnen nu ook door te dringen in het CrossCountry segment. De steekas maakt fietsen stijver en sneller en is bovendien lichter en comfortabeler te bedienen dan de traditionele snelspanner. Tuning niet alleen voor downhillers.
StVO
Duitse wettelijke vereisten voor weggebruikers
StVZO
Gedetailleerde wettelijke vereisten uit de Duitse wegenverkeerswet voor fietsen. Hierin staan eisen voor bv. schijnwerpers en bellen zeer nauwkeurig beschreven.
STW-waarde
STW = Stiffness to weight. Deze waarde beschrijft de verhouding tussen het gewicht van een frame en de stijfheid van het frame. De kunst is deze tegengestelde waarden te optimaliseren. De uitdaging voor de toekomst ligt erin dit quotiënt verder te verbeteren.
Terugtraprem
Achterrem die door het achterwaarts trappen bedient wordt. In Nederland vaak gebruikt bij kinderfietsen. Volwassenen echter maken veel vaker gebruik van trommelremmen of rollerbrakes, die veiliger en weersonafhankelijker zijn. Fietsen met derailleurversnelling hebben vaak zgn. V-brakes die in de laatste jaren zo sterk verbeterd zijn dat deze ook gerust zeer veilig genoemd mogen worden.
Torsiestijfheid
Hiermee wordt de stijfheid bij draaiende krachtinwerking oftewel krachtinwerking om de lengteas bedoeld.
Triple Butted – zie trefwoord Butted
Triple Compound rubber (Schwalbe)
Met de Triple Compound technologie wordt een betere grip bereikt, lage rolweerstand en lange levensduur. Tegelijkertijd wordt de band vanwege de innovatieve constructie, waarbij geen gram teveel gebruikt wordt, ook nog eens extreem licht. De drie rubbersoorten worden precies daar gebruikt waar hun kracht het meest gevraagd wordt. Het rubber op het loopvlak, het Offroad Racing Compound, heeft goede tractie-eigenschappen en een lange levensduur. Daaronder ligt een laag van het zeer licht lopende Qualifier Compound. Het Maximum Grip Compound levert aan de zijkanten de nodige grip in de bochten en heeft bovendien goede eigenschappen bij nat weer.
Tube to Tube, Carbon frames
Bij Tube to Tube fabricage in de carbon framebouw worden de buizen eerst gemaakt en daarna verlijmd. De uiteindelijke stijfheid bereikt het frame nadat de verbindingspunten met vezelmatten verder versterkt worden. Zo wordt met zo weinig mogelijk materiaal de hoogste stijfheid bereikt. In tegenstelling tot Monocoque frames die uit één stuk worden vervaardigd, zijn Tube to Tube frames goedkoper in het fabricageproces maar ook beter in hun verhouding van gewicht met stijfheid.
U-brake
Gekruist werkende remarm in de vorm van een U. Deze worden hoofdzakelijk bij BMX-fietsen gebruikt.
Uitvaleinde
U-vormig gesmede einden van de achterbouw van een frame en van de voorvork waarin de wielassen liggen en gefixeerd worden. Bij hoogwaardige frames uit staal, carbon en aluminium wordt gebruik gemaakt van uitwisselbare uitvaleinden zodat een beschadigd exemplaar vervangen kan worden.
V-Brake
Velgrem waarbij de remschoenen aan een draaimechanisme aan frame en vork bevestigd zijn. Het draaipunt van dit mechanisme ligt bij de velg. Het begrip V-brake slaat op de V-vorm van deze rem. De rem wordt bediend door een binnen- en buitenkabel die de twee remschoenen naar de velg toe laten draaien.
Verende voorvork, instelbaar
Afhankelijk van het gewicht, het terrein of de mate van comfort voor de berijder kan de voorvork ingesteld worden. Hiervoor staan in principe de volgende parameters ter beschikking: veer-voorspanning (resp. luchtdruk), trek- en druktrapdemping, veerweg, waarbij niet alle voorvorken over deze instelmogelijkheden beschikken.
Voorbouw
Zo wordt de verbinding tussen stuur en vork genoemd. De voorbouw moet grote klappen op kunnen vangen ontstaan door kuilen, sprongen etc. Verstelbare voorbouwen maken het mogelijk de zitpositie aan te passen om zo het fietscomfort te verhogen.
Wielsets
Wielsets zijn wielen waarbij naaf, spaken en velg zodanig op elkaar afgestemd zijn dat deze een eenheid vormen: een wielset. Dit geeft constructeurs nieuwe mogelijkheden zoals minder spaken in het wiel die dan wel versterkt en speciaal gevormd zijn. Doel is gewicht en luchtweerstand te verminderen en zo de snelheid te verhogen.
